بخشنامه نحوه رسیدگی به جرائم موضوع بندهای(ب) و(پ) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان. شماره 38/1403/200مورخ 13/09/1403
(این متن با اعمال اصلاحات بخشنامه 32/1405/200 مورخ 23/04/1405 به روزرسانی گردید.)
بخشنامه نحوه رسیدگی به جرائم موضوع بندهای(ب) و(پ) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان. شماره 38/1403/200مورخ 13/09/1403 (این متن با اعمال اصلاحات بخشنامه 32/1405/200 مورخ 23/04/1405 به روزرسانی گردید.)
با عنایت به مفاد ماده(1) قانون تسهیل تکالیف مؤدیان جهت اجرای «قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان» مصوب سال1402 و اصلاحیه بعدی، از تاریخ 01/10/1402، کلیه صاحبان مشاغل(صنفی و غیر صنفی) و اشخاص حقوقی ملزم به صدور صورتحساب الکترونیکی موضوع قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان مصوب سال1398 با اصلاحات و الحاقات بعدی هستند. در این راستا موارد زیر را جهت اعمال جرائم موضوع بندهای(ب) و (پ) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان مقرر میدارد:
بخش اول: بند(ب) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان
1ـ در خصوص تخلفات «عدم استفاده از پایانه فروشگاهی» و یا «عدم استفاده از حافظه مالیاتی» (حسب مورد)، چنانچه مؤدیان مشمول در طی سال مالی یا مدت زمان الزام به انجام تکالیف مقرر در قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان در سال مالی، کلاً از پایانه فروشگاهی و یا حافظه مالیاتی استفاده ننموده باشند، در این صورت علاوه بر تعلق جریمهای معادل ده درصد (10%) مجموع مبلغ فروش انجام شده از آن طریق، یا بیست میلیون (20,000,000) ریال، هر یک که بیشتر باشد، از اعمال معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای موضوع قانون مالیاتهای مستقیم در همان سال مالی، با رعایت اجزاء (10-1) و (10-2) بند (10) این بخشنامه محروم میشوند.
تبصره- در صورتی که مؤدیان مشمول، در سال مالی مربوطه یا مدت زمان الزام به رعایت تکالیف قانون مذکور در همان سال مالی، برای قسمتی از فروش خود صورتحساب الکترونیکی از طریق سامانه مؤدیان صادر و ثبت نموده باشند و یا قسمتی از فروش آنان از طریق دستگاه کارتخوان بانکی یا درگاه پرداخت الکترونیکی (که به عنوان پایانه فروشگاهی استفاده میشوند)، انجام شده باشد، بابت عدم استفاده از پایانه فروشگاهی و یا عدم استفاده از حافظه مالیاتی (حسب مورد)، مشمول مقررات بند (ب) ماده 22 قانون مزبور نمیگردند.
2ـ با توجه به مفاد ماده 5 قانون تسهیل تکالیف مؤدیان جهت اجرای قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، اخذ جریمه عدم عضویت در سامانه مؤدیان بلاموضوع خواهد بود؛ لیکن در صورتی که مؤدیان مشمول قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان نسبت به ثبتنام در نظام مالیاتی اقدام ننموده باشند، تا زمان ثبتنام در نظام مالیاتی، مشمول جریمه عدم عضویت در سامانه مؤدیان خواهند شد.
3ـ برای مؤدیان زیر اعمال مقررات موضوع بند(ب) ماده22 یادشده (بابت موارد عنوان شده)، موضوعیت ندارد:
3 _ 1 _ مؤدیانی که فعالیتشان صرفاً از مصادیق عدم الزام به صدور صورتحساب الکترونیکی اعلامی توسط سازمان باشد، بابت عدم استفاده از حافظه مالیاتی و پایانه فروشگاهی.
3 _ 2 _ مؤدیانی که مطابق ماده(2) قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان مستقیماً با مصرف کننده نهایی ارتباط ندارند، بابت عدم استفاده از پایانه فروشگاهی.
بخش دوم: بند(پ) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان
4 ـ اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل مکلفند قبل از اینکه گردش مالی واحد اقتصادی خود را از طریق حساب یا حسابهای بانکی انجام دهند، شماره حساب یا حسابهای بانکی مذکور را از طریق درگاه ملی سازمان امور مالیاتی کشور به نشانی my.tax.gov.ir به سازمان امور مالیاتی کشور اعلام نمایند. بدیهی است شماره حساب یا حسابهای بانکی که در کارپوشه مؤدیان درج شده است به منزله شماره حساب یا حسابهای بانکی اعلام شده میباشد.
5ـ شماره حساب یا دستگاه کارتخوان بانکی(pos) یا درگاههای پرداخت الکترونیکی که در کارپوشه مؤدیان درج شده است به منزله شماره حساب یا دستگاه کارتخوان بانکی(pos) یا درگاههای پرداخت الکترونیکی اعلام شده میباشد. عدم اعلام شماره حساب یا حسابهای بانکی جدید مرتبط با فعالیت شغلی مادامی که هیچ گونه گردش مالی برای آن حساب/حسابها صورت نپذیرفته باشد، موجب اعمال مقررات بند(پ) ماده22 قانون اخیرالذکر نمیشود.
6ـ عدم اعلام هرکدام از شماره حساب یا حسابهای بانکی واحد اقتصادی که گردش مالی واحد از طریق آن یا آنها انجام میشود به شرح بندهای (4) و (5) فوق، علاوهبر جریمهای معادل ده درصد(%10) مجموع فروش انجام شده از طریق آن حساب یا بیست میلیون (20.000.000) ریال، هر یک که بیشتر باشد، موجب محرومیت از معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای موضوع قانون مالیاتهای مستقیم در همان سال مالی میشود.
تبصره1: منظور از گردش مالی واحد اقتصادی در این بخشنامه، فروشهای اشخاص مشمول قانون مذکور میباشد.
تبصره2: چنانچه وجوه مربوط به فروش کالا و خدمات مؤدیان مشمول قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، به حساب یا حسابهای بانکی غیر از حسابهای اعلامی به سازمان امور مالیاتی کشور واریز شود، لکن اشخاص مذکور تا قبل از انتهای سال مالیاتی مربوطه، وجوه مذکور را عیناً به حساب بانکی اعلام شده به سازمان امور مالیاتی کشور منتقل نمایند، در این صورت اعمال مقررات بند(پ) قانون اخیر الذکر، از این بابت برای آنان موضوعیت ندارد.
تبصره3: چنانچه وجوه مربوط به فروش کالا و خدمات مؤدیان مشمول قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، به حساب یا حسابهای بانکی غیر از حسابهای اعلامی به سازمان امور مالیاتی کشور واریز شود، لکن اشخاص مذکور، درآمد مرتبط با وجوه مذکور را در اظهارنامه مالیاتی عملکرد سال مربوطه خود (تسلیمی در موعد مقرر قانونی) ابراز نمایند، در این صورت اعمال مقررات بند (پ) ماده 22 قانون اخیرالذکر، از این بابت برای آنان فاقد موضوعیت میباشد.
بخش سوم: سایر مقررات مربوط
7ـ منظور از محرومیت از اعمال معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای موضوع قانون مالیاتهای مستقیم در بندهای موصوف، کلیه معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای قانونی ذکر شده در قانون مالیاتهای مستقیم میباشد که برای صاحبان مشاغل و اشخاص حقوقی قابل اعمال است. محرومیتهای مزبور در خصوص صاحبان مشاغل(صنفی و غیر صنفی)، صرفاً در پرونده مالیاتی که تخلف در آن صورت پذیرفته است اعمال میشود.
8 ـ با عنایت به احکام مقرر در جزء(2) بند(ز) تبصره(6) قانون بودجه سال 1401کل کشور و جزء (2) بند(ط) تبصره (6) قانون بودجه سال1402 کل کشور، چنانچه اشخاص موضوع احکام یادشده، از پایانه فروشگاهی استفاده نکرده باشند، برای سالهای 1401 و 1402 با رعایت بند(1) این بخشنامه صرفاً از حیث عدم استفاده از پایانه فروشگاهی مشمول مقررات بند(ب) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان خواهند گردید. همچنین از تاریخ 01/10/1402 به بعد، اشخاص مزبور مکلف به رعایت کلیه ترتیبات و تکالیف مقرر در قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان بوده و در صورت احراز تخلفات مقرر در ماده22 قانون اخیر الذکر، با رعایت مفاد این بخشنامه، جرائم مذکور در آن ماده (حسب مورد) قابل اعمال است. خاطر نشان میسازد با توجه به اینکه احکام مقرر در بودجه سنواتی مزبور، مربوط به صاحبان مشاغل ذکر شده در اجزای یادشده است، چنانچه درآمدهای اشخاص مذکوراز محل فعالیتهای مصرح در احکام مورد اشاره، صرفاً مشمول فصل مالیات بر درآمد حقوق باشد، اشخاص فوق، تکلیفی نسبت به استفاده از پایانه فروشگاهی ندارند.
9 ـ استفاده از معافیت از صدور صورتحساب الکترونیکی موضوع ماده14مکرر قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان با رعایت مقررات برای فعالان اقتصادی مستقر در مناطـق آزاد تجـاری ـ صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی موضوع ماده(12) قانون دائمی مالیات بر ارزشافزوده نیز با رعایت مفاد این بخشنامه بلامانع خواهد بود.
10 ـ حسب مفاد بندهای (ب) و (پ) ماده 22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، انجام تخلفات مذکور در این بندها، موجب محرومیت از معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای موضوع قانون مالیاتهای مستقیم در همان سال مالی میشود. از آنجا که موارد یاد شده (معافیتها، نرخ صفر و مشوقهای مالیاتی) از حیث نوع و نحوه فعالیت بنگاههای اقتصادی (انتفاعی، غیرانتفاعی، عامالمنفعه، تولیدی، معدنی، کشاورزی و …) و چگونگی اداره آنها (تعاونی، دولتی، خصوصی و …)، میزان سرمایهگذاری و محل استقرار آنان (مناطق آزاد تجاری-صنعتی، مناطق ویژه اقتصادی، شهرکهای صنعتی و مناطق کمتر توسعهیافته) و همچنین نحوه برخورداری از معافیتها، نرخ صفر و مشوقهای مالیاتی آنان (سالانه/ دورهای و یا محدود به رعایت شرایط خاص)، با یکدیگر کاملاً متفاوت میباشند، فلذا نحوه اعمال محرومیتهای قسمت اخیر بندهای (ب) و (پ) ماده 22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان با رعایت مقررات ماده 14 مکرر قانون مذکور، در مواردی که مؤدی مشمول جریمههای موضوع بندهای یاد شده است به شرح ذیل میباشد؛
10_1_ با توجه به عبارت «همان سال مالی» در قسمت اخیر بندهای یادشده، چنانچه ماهیت معافیتها، نرخ صفر و مشوقهای مالیاتی موضوع قانون مالیاتهای مستقیم، سالانه باشند (از جمله معافیت موضوع ماده 101 قانون مالیاتهای مستقیم، نرخ صفر موضوع ماده 143 قانون مالیاتهای مستقیم (در ارتباط با پذیرش سهام در بورسهای داخلی یا خارجی یا بازار خارج از بورس داخلی یا خارجی)، کاهش نرخ موضوع تبصرههای مواد 105 و 131 قانون مالیاتهای مستقیم)، این محرومیت ناظر به مواردی است که مؤدی بر اساس قوانین و مقررات مربوطه در کل سال مالی مربوط مکلف به انجام تکالیف مقرر در قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان (حسب مورد) بوده و حسب مقررات مربوطه به تکلیف خود عمل ننموده باشد و محرومیت شامل مؤدیانی که در بخشی از سال، مکلف به رعایت تکالیف یادشده بودهاند، نمیشود.
10_2_ در مواردی که در قانون مالیاتهای مستقیم، معافیتها، نرخ صفر و مشوقهای مالیاتی حسب مورد به نسبت درآمدهای حاصله وضع گردیدهاند (نظیر مواد 81، 132، 141، 139 قانون مالیاتهای مستقیم)، محرومیت مذکور در قسمت اخیر بندهای (ب) و (پ) ماده 22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان صرفاً ناظر به مدت زمانی از همان سال مالی است که مؤدی در آن مدت به تکلیف خود عمل ننموده باشد.
10-3- در موارد تخلفات ناشی از «استفاده از حافظه مالیاتی متعلق به سایر مؤدیان» یا «واگذاری حافظه مالیاتی خود به دیگران»، فارغ از مدت زمان ارتکاب تخلف (اعم از کل سال یا بخشی از سال) و صرفنظر از نوع و ماهیت معافیتها، نرخ صفر و مشوقهای مالیاتی وفق اجزاء (10-1) و (10-2) فوق، علاوه بر تعلق جریمهای معادل ده درصد (%10) مجموع مبلغ فروش انجام شده از آن طرق، یا بیست میلیون (20,000,000) ریال، هر یک که بیشتر باشد، مؤدی از کلیه معافیتهای مالیاتی، نرخ صفر و مشوقهای موضوع قانون مالیاتهای مستقیم در همان سال مالی محروم خواهد شد.
11ـ استفاده از کارتخوان بانکی دیگران یا واگذاری کارتخوان خود به دیگران در حکم استفاده از حافظه مالیاتی متعلق به سایر مؤدیان یا واگذاری حافظه مالیاتی خود به دیگران، تلقی و متخلفین مشمول جرایم موضوع بند (ب) ماده 22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان با رعایت مفاد جزء (10-3) بند (10) این بخشنامه خواهند گردید.
12ـ با عنایت به مفاد قسمت اخیر تبصره (3) ماده22 قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، در رسیدگی به جرائم موضوع ماده مذکور، بدواً شمول یا عدم مشمول جرائم موضوع بند (ب) ماده موصوف درنظر گرفته میشود و در صورت عدم تعلق جرائم بند مزبور، نسبت به بررسی اعمال یا عدم اعمال جریمههای مذکور در بندهای (الف) و (ت) ماده موصوف اقدام میگردد.
توضیحات بیشتر:
جزء(2) بند(ز) تبصره(6) قانون بودجه سال 1401کل کشور: کلیه صاحبان حرف و مشاغل پزشکی، پیراپزشکی، داروسازی و دامپزشکی و فروشندگان تجهیزات پزشکی که پروانه کار آنها توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و یا سازمان نظام پزشکی ایران صادر میشود و کلیه اشخاص شاغل در کسبوکارهای حقوقی اعم از وکالت و مشاوره حقوقی و خانواده، مکلفند از پایانه فروشگاهی استفاده کنند. با مستنکفین از اجرای این حکم مطابق قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان برخورد میشود.
جزء (2) بند(ط) تبصره (6) قانون بودجه سال1402 کل کشور: کلیه صاحبان حرف و مشاغل پزشکی، پیراپزشکی، داروسازی و داروخانهها و دامپزشکی و فروشندگان تجهیزات پزشکی که پروانه کار آنها توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و یا سازمان نظام پزشکی ایران صادرمی شود و کلیه اشخاص شاغل در کسبوکارهای حقوقی اعم از وکالت و مشاوره حقوقی و خانواده، مکلفند از پایانه فروشگاهی استفاده کنند. با مستنکفان از اجرای این حکم مطابق قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان مصوب 21/07/1398 برخورد میشود. سازمان امور مالیاتی کشور مکلف به معرفی متخلفان به مراجع ذی صلاح و ارائه گزارش فصلی به مجلس شورای اسلامی میباشد.
چند نکته در مورد وکلا و مشاوران خانواده قوه قضائیه:
_ پرداخت حق تمبر مالیاتی وکلاء به حسابهای سازمان امور مالیاتی نزد بانک مرکزی از طریق وب سرویس ذیربط از تاریخ 29/04/1404 فراهم شده است.
_ درج شماره پرونده مالیاتی وکیل در سامانه خدمات قضایی الزامی میباشد.
_ امکان ثبت و بروز رسانی شماره پرونده مالیاتی برای نمایندگان کانونهای وکلای دادگستری و مرکز وکلاء، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه در سامانه خدمات قضایی فراهم شده است.


